Từ thập kỷ 70 lò vi sóng đã được sử dụng rộng rãi trên thế giới. Lò vi sóng hay còn gọi là lò vi ba là kết quả của việc ứng dụng sóng viba (sóng vô tuyến điện – sóng điện từ) để nấu chín thức ăn.

Thông thường cấu tạo lò vi sóng gồm: nguồn phát sóng, mạch điện tử điều khiển, ống dẫn sóng và ngăn nấu.

Nhân vật sáng tạo nên lò vi sóng là Percy Spencer. Năm 1945, khi kiểm tra magnetron – một loại ống phóng năng lượng cho các thiết bị radar điện cho công ty Raytheon . Lò vi sóng là kết quả của sự quan sát trong quá trình thí nghiệm khoa học. Spencer đã chú ý thấy rằng thanh kẹo trong túi quần mình bị tan chảy khi tiếp xúc với thứ đồ ông đang nghiên cứu. Ngay lập tức, Spencer đã thử dùng các hạt ngô làm thí nghiệm và tạo ra bỏng ngô thành công. Ông đã tiếp tục phát triển nghiên cứu này và phát minh ra lò vi sóng. Hơn 65 năm, sau thời điểm được tạo ra, ở Mỹ, lò vi sóng trở thành một vật dụng phổ biến khi có mặt ở 90% các căn bếp.

Sự ra đời của lò vi sóng — Cấu tạo của lò vi sóng

Sóng vi ba được sinh ra từ nguồn magnetron, được dẫn theo ống dẫn sóng, vào ngăn nấu rồi phản xạ qua lại giữa các bức tường của ngăn nấu, và bị hấp thụ bởi thức ăn. Sóng vi ba trong lò vi ba là các dao động của trường điện từ với tần số thường ở 2450 MHz (bước sóng cỡ 12,24 cm). Các phân tử thức ăn (nước, chất béo, đường và các chất hữu cơ khác) thường ở dạng lưỡng cực điện (có một đầu tích điện âm và đầu kia tích điện dương). Những lưỡng cực điện này có xu hướng quay sao cho nằm song song với chiều điện trường ngoài. Khi điện trường dao động, các phân tử bị quay nhanh qua lại. Dao động quay được chuyển hóa thành chuyển động nhiệt hỗn loạn qua va chạm phân tử, làm nóng thức ăn.

Vi sóng ở tần số 2450 MHz làm nóng hiệu quả nước lỏng, nhưng không hiệu quả với chất béo, đường và nước đá. Việc làm nóng này đôi khi bị nhầm với cộng hưởng với dao động riêng của nước, tuy nhiên thực tế cộng hưởng xảy ra ở tần số cao hơn, ở khoảng vài chục GHz. Các phân tử thủy tinh, một số loại nhựa hay giấy cũng khó bị hâm nóng bởi vi sóng ở tần số 2450 MHz. Nhờ đó, thức ăn có thể được đựng trong vật dụng bằng các vật liệu trên trong lò vi sóng, mà chỉ có thức ăn bị nấu chín.

Ngăn nấu là một lồng Faraday gồm kim loại hay lưới kim loại bao quanh, đảm bảo cho sóng không lọt ra ngoài. Lưới kim loại thường được quan sát ở cửa lò vi ba. Các lỗ trên lưới này có kích thước nhỏ hơn nhiều bước sóng (12 cm), nên sóng vi ba không lọt ra, nhưng ánh sáng (ở bước sóng ngắn hơn nhiều) vẫn lọt qua được, giúp quan sát thức ăn bên trong.

Sự ra đời của lò vi sóng là bước nhảy lớn của công nghệ mới, giúp cho con người tiết kiệm được thời gian hơn và nâng cao hiệu quả cuộc sống hơn.

Danh mục nổi bật